Początek Szkoły Polskiej w Niemczy po II wojnie światowej to dzień 26 listopada 1945 r., kiedy to pojawił się w mieście pierwszy nauczyciel oraz 29 listopada 1945 – dzień rozpoczęcia pierwszych lekcji.
z kroniki szkoły:
„Wraz z polskim osadnikiem w prastare nasze miasto zjawił się dnia 26-go listopada 1945 r. polski nauczyciel pan Tadeusz Kalarus. Zarząd Miasta z burmistrzem Marianem Winklem wykazał wielkie zrozumienie potrzeby polskiej szkoły. Ogłoszone na dzień 28 listopada wpisy do szkoły powszechnej dały w wyniku pierwszej polskiej szkole 9-cioro dzieci. Taka była ilość dzieci wówczas w mieście.”
link do filmu przygotowanego z okazji 80-lecia naszej szkoły przez pana Marcina Włudarczyka:
https://www.facebook.com/share/v/1Ct4v689u2/
„Rok szkolny rozpoczął się 29 listopada 1945 r. nabożeństwem w kościele katolickim pod wezwaniem św. Jadwigi w Niemczy. Mimo minimalnego stanu dzieci, zainteresowanie mieszkańców miasta żywe- biorą udział w nabożeństwie- nastrój podniosły; atmosfera rozrzewniająca; dzień piękny, słoneczny.”
Lekcje odbywały się w budynku za kościołem:
„Powstają 4 klasy. Trzecia i czwarta uczą się od 8:00 do 11.00, pierwsza i druga od 11.00do 14:00” – uczy jeden nauczyciel- pan Tadeusz Kalarus.
„16 marca 1946 r. przybywa do szkoły 72 dzieci – repatriantów ze Związku Radzieckiego. Są to dzieci wyznania mojżeszowego – ich poziom w nauce słaby, znaczny procent z nich mówi po rosyjsku – nie zna w ogóle podstaw języka polskiego. Wyłania się potrzeba drugiej siły nauczycielskiej. Wystosowałem odpowiednie pismo do Inspektoratu Szkolnego”.
„ 20 marca 1946 r. rozpoczęto naukę w budynku szkolnym przy ul. Ząbkowickiej 25. Budynek jeszcze w styczniu opuszczony przez wojska sowieckie, nie był jednak wcześniej wykorzystywany ze względu na trudności opałowe. Okazały się konieczne prace reparacyjne – budynek bowiem po przejęciu go przez kierownika nie posiadał ,np. w swych 27 minimum drzwiach ani jednej klamki”
26 listopada 1945 r. do Niemczy przybywa Tadeusz Kalarus – młody 28-letni nauczyciel z Chomranic koło Nowego Sącza. Zarząd Miasta wraz z burmistrzem Marianem Winklem wykazuje wielkie zrozumienie na potrzeby powstania szkoły i na dzień 28 listopada ogłasza zapisy do polskiej szkoły powszechnej. Zgłasza się 9 uczniów – wszystkie dzieci w wieku szkolnym w mieście.
Rok szkolny Szkoły Powszechnej w powojennej Niemczy rozpoczyna się 29 listopada 1945 r. nabożeństwem w kościele pod wezwaniem św. Jadwigi (dziś nieistniejącym). Tadeusz Kalarus jest kierownikiem szkoły i jednocześnie jedynym nauczycielem. Lekcje prowadzone są w budynku przy ul. Mickiewicza 4 (dziś Plac Mieszka I 4), ponieważ w budynku dzisiejszej szkoły przy ul. Ząbkowickiej (dzisiejszej B. Chrobrego) byli jeszcze żołnierze radzieccy. Po kilku dniach dzieci jest już 19-cioro. Powstają 4 klasy, ale nauczyciel nadal jest jeden. Dzieci uczą się więc na zmiany: klasa III i IV mają lekcje od 8:00 do 11.00, a klasa I i II od 11:00 do 14:00.
Burmistrz miasta bardzo dba o szkołę. Choć panują trudne warunki organizuje dzieciom mikołajki, zabawę sylwestrową, dzieci występują dla mieszkańców miasta.
16 marca 1946 r. do Niemczy przybywa duża grupa repatriantów z terenów ówczesnego Związku Radzieckiego. Nagle w szkole pojawia się dodatkowych 72 dzieci. Kierownik Kalarus występuje z prośbą do Inspektoratu Szkolnego o dodatkową „siłę nauczycielską”. Zaczyna też tworzyć szkolną bibliotekę.
20 marca 1946 r. rozpoczyna się nauka w budynku dzisiejszej szkoły przy ul. Ząbkowickiej, a w kwietniu do szkoły przybywa drugi nauczyciel pani Helena Staniszewska (po mężu Katerla).
29 czerwca 1946 r. kończy się pierwszy rok szkolny Szkoły Powszechnej w Niemczy.
Lato 1946 r. to czas odświeżania budynku: malowania klas, korytarzy, wstawiania klamek (których po wyjściu wojsk radzieckich nie było) oraz naprawiania instalacji elektrycznej.
3 września 1946 r. rozpoczyna się drugi rok niemczańskiej szkoły. Stan uczniów 125, pojawia się nowa nauczycielka Aniela Greszczyszyn.
W roku szk. 1947/1948 pracę w szkole zaczynają nauczycielki: Górnicka Tomira, Giersz (po mężu Szunert) Halina, Potrawiak Halina. Liczba uczniów 218.
W okresie zimowym przy szkole działał internat dla dzieci z okolicznych wiosek, które miały problem z dotarciem do szkoły. Z tej formy pomocy korzystało 32 dzieci, co ułatwiło im spełnianie obowiązku szkolnego.
Rok szkolny 1947/1948 to pierwszy rok, w którym szkołę opuszczają absolwenci klasy siódmej. Jest ich 32.
1 stycznia 1949 r. ze szkoły w Niemczy odchodzi nauczycielka Aniela Greszczyszyn , a na jej miejsce do pracy przyjęto Zofię Kruczek.
Przemówienie pana kierownika po pierwszym roku szkolnym:
Stoją od lewej: p.Dzielnicki, Maria Borowiec, Jerzy Prokop
W 1962 r. zaczyna się budowa sali gimnastycznej oraz dzisiejszego pawilonu. Jednocześnie zaczyna się bardzo uciążliwy dla wszystkich generalny remont szkoły, m.in. kucie ścian, wymiana instalacji i centralnego ogrzewania. Lekcje na początku odbywają się w remontowanych salach, jednak potem w salach zastępczych, które były w sześciu różnych miejscach miasta: w sali weterynaryjnej, w świetlicy niewidomych, a salach urzędu miasta, w świetlicy greckiej, w świetlicy miejskiej oraz w małym budynku szkolnym przy Ząbkowickiej 24. Nauczyciele muszą przemieszczać się po całym mieście, aby wykonać swoją pracę. Ale nikt nie narzeka. Życie szkoły toczy się bez przeszkód.
W 1973r. nasza szkoła staje się Zbiorczą Szkołą Gminną, do której uczęszczają także dzieci Gilowa i Goli Dzierżoniowskiej.
Po dwudziestu latach istnienia polskiej szkoły w Niemczy powstaje pomysł, aby szkole nadać imię, aby miała swojego patrona. Po wielu dyskusjach i plebiscycie, dnia 15 października 1977 r. nasza szkoła otrzymuje imię pierwszego króla Polski Bolesława Chrobrego. Podczas hucznych uroczystości wręczono nam piękny sztandar. Ufundowano też historyczną Izbę Pamięci. Od tego czasu poczet sztandarowy reprezentował naszą szkołę w czasie wielu uroczystości gminnych, powiatowych oraz ogólnokrajowych i państwowych.
Rok szkolny 1983/1984 to ostatni rok Zbiorczej Szkoły Gminnej.
W 1999 r. kolejne zmiany w polskim systemie edukacji przyczyniają się do powstania w Niemczy Gimnazjum . Teraz nasza szkoła działa w ramach Zespołu Szkół , na który składa się sześcioklasowa Szkoła Podstawowa im. Bolesława Chrobrego oraz trzyklasowe Gimnazjum. Pracujemy w jednym budynku, jest nas bardzo dużo, więc uczymy się często na dwie zmiany.
Rok szkolny 2008/2009 to dla nas bardzo trudny czas. Trwa generalny remont budynku szkoły, wymieniamy wszystko: instalacje elektryczne, grzewcze, wodne. Wymieniamy okna, drzwi, podłogi. Przerabiamy strych, gdzie powstają dodatkowe nowoczesne sale lekcyjne. Następuje gruntowna termomodernizacja naszej szkoły. Jednocześnie w szkole toczy się zwykłe szkolne życie.
W 2017 roku rozpoczęto wygaszanie gimnazjów w całym kraju. Nasza szkoła wróciła do historycznej nazwy – Szkoła Podstawowa im. Bolesława Chrobrego. W czerwcu 2019 roku ostatni rocznik gimnazjalistów ukończył naukę, kończąc pewien etap w historii placówki.
Przygotowała Alicja Łysiak
Nauczyciel SP W Niemczy
