„Szkoła nie polega na napełnianiu wiadra, ale na rozpalaniu ognia.” – William Butler Yeats Podpis mObywatel

NASZA HISTORIA

Kronika i Dziedzictwo • Jubileusz 1945–2025

Historia Naszej Szkoły

Początek Szkoły Polskiej w Niemczy po II wojnie światowej to dzień 26 listopada 1945 r., kiedy to pojawił się w mieście pierwszy nauczyciel, oraz 29 listopada 1945 r. – dzień uroczystego rozpoczęcia pierwszych lekcji. Poznaj 80 lat bogatych dziejów naszej placówki.

Film przygotowany z okazji 80-lecia naszej szkoły

Wyjątkowy materiał filmowy i dokumentalny zrealizowany z okazji jubileuszu placówki przez pana Marcina Włudarczyka.

Obejrzyj film jubileuszowy na Facebooku

Z Kart Kroniki Szkolnej

Autentyczne zapisy pierwszego kierownika szkoły pana Tadeusza Kalarusa z lat 1945–1946:

„

Wraz z polskim osadnikiem w prastare nasze miasto zjawił się dnia 26-go listopada 1945 r. polski nauczyciel pan Tadeusz Kalarus. Zarząd Miasta z burmistrzem Marianem Winklem wykazał wielkie zrozumienie potrzeby polskiej szkoły. Ogłoszone na dzień 28 listopada wpisy do szkoły powszechnej dały w wyniku pierwszej polskiej szkole 9-cioro dzieci. Taka była ilość dzieci wówczas w mieście.

— Kronika Szkoły, listopad 1945 r.
„

Rok szkolny rozpoczął się 29 listopada 1945 r. nabożeństwem w kościele katolickim pod wezwaniem św. Jadwigi w Niemczy. Mimo minimalnego stanu dzieci, zainteresowanie mieszkańców miasta żywe — biorą udział w nabożeństwie — nastrój podniosły; atmosfera rozrzewniająca; dzień piękny, słoneczny.

— Kronika Szkoły, 29 listopada 1945 r.
„

Powstają 4 klasy. Trzecia i czwarta uczą się od 8:00 do 11:00, pierwsza i druga od 11:00 do 14:00 – uczy jeden nauczyciel — pan Tadeusz Kalarus.

— Organizacja nauki w budynku za kościołem (Mickiewicza 4)
„

16 marca 1946 r. przybywa do szkoły 72 dzieci – repatriantów ze Związku Radzieckiego. Są to dzieci wyznania mojżeszowego – ich poziom w nauce słaby, znaczny procent z nich mówi po rosyjsku – nie zna w ogóle podstaw języka polskiego. Wyłania się potrzeba drugiej siły nauczycielskiej. Wystosowałem odpowiednie pismo do Inspektoratu Szkolnego.

— Kronika Szkoły, marzec 1946 r.
„

20 marca 1946 r. rozpoczęto naukę w budynku szkolnym przy ul. Ząbkowickiej 25. Budynek jeszcze w styczniu opuszczony przez wojska sowieckie, nie był jednak wcześniej wykorzystywany ze względu na trudności opałowe. Okazały się konieczne prace reparacyjne – budynek bowiem po przejęciu go przez kierownika nie posiadał, np. w swych 27 minimum drzwiach ani jednej klamki.

— Przeprowadzka do obecnej siedziby szkoły

Oś Czasu: 80 Lat Polskiej Szkoły w Niemczy

Kluczowe etapy rozwoju, reorganizacji i modernizacji placówki:

1945

Przybycie pierwszego nauczyciela i pierwsze lekcje

26 listopada 1945 r. do Niemczy przybywa Tadeusz Kalarus – młody 28-letni nauczyciel z Chomranic koło Nowego Sącza. Burmistrz Marian Winkel ogłasza zapisy na 28 listopada (zgłasza się 9 uczniów). 29 listopada 1945 r. po nabożeństwie w kościele św. Jadwigi rozpoczynają się lekcje w budynku przy ul. Mickiewicza 4 (obecnie Plac Mieszka I 4).

Początek edukacji w powojennej Niemczy
1946

Przeniesienie do obecnego gmachu i pierwsi nauczyciele

W marcu 1946 r. do szkoły przybywa 72 dzieci repatriantów. 20 marca 1946 r. nauka rusza w budynku przy ul. Ząbkowickiej (obecnie ul. Bolesława Chrobrego 25). W kwietniu dołącza druga nauczycielka Helena Staniszewska (po mężu Katerla). 29 czerwca 1946 r. kończy się pierwszy rok szkolny, a latem trwa remont budynku. 3 września 1946 r. w nowym roku uczy się już 125 uczniów, do kadry dołącza Aniela Greszczyszyn.

Siedziba przy ul. B. Chrobrego 25
1947–1948

Rozwój szkoły, internat i pierwsi absolwenci klasy VII

Liczba uczniów wzrasta do 218. Pracę rozpoczynają nauczycielki: Tomira Górnicka, Halina Giersz (po mężu Szunert) oraz Halina Potrawiak. W okresie zimowym przy szkole działa internat dla 32 dzieci z okolicznych wiosek. W roku szkolnym 1947/1948 szkołę opuszcza pierwszych 32 absolwentów klasy siódmej. 1 stycznia 1949 r. pracę podejmuje Zofia Kruczek.

Pierwszy rocznik absolwentów
1962

Budowa sali gimnastycznej, pawilonu i generalny remont

Rozpoczyna się budowa sali gimnastycznej oraz dzisiejszego pawilonu. Trwa generalny remont szkoły (kucie ścian, wymiana instalacji i CO). Lekcje odbywają się w sześciu punktach zastępczych w mieście: sali weterynaryjnej, świetlicy niewidomych, urzędzie miasta, świetlicy greckiej, świetlicy miejskiej i budynku przy Ząbkowickiej 24.

Rozbudowa infrastruktury
1973

Utworzenie Zbiorczej Szkoły Gminnej

Szkoła staje się Zbiorczą Szkołą Gminną, do której dowożone są również dzieci z Gilowa i Goli Dzierżoniowskiej. Funkcję tę placówka pełniła do roku szkolnego 1983/1984.

Centrum oświatowe gminy
1977

Nadanie Imienia Bolesława Chrobrego i Sztandar Szkoły

15 października 1977 r., po szerokim plebiscycie społeczności szkolnej, placówka otrzymuje imię pierwszego króla Polski Bolesława Chrobrego. Wręczono uroczyście sztandar szkoły oraz ufundowano historyczną Izbę Pamięci.

Patron Bolesław Chrobry • Sztandar
1999

Reforma edukacji i utworzenie Zespołu Szkół

W wyniku reformy oświaty powstaje Gimnazjum. Szkoła funkcjonuje jako Zespół Szkół, obejmujący sześcioklasową Szkołę Podstawową im. Bolesława Chrobrego oraz trzyletnie Gimnazjum.

Zespół Szkół w Niemczy
2008–2009

Gruntowna termomodernizacja i adaptacja poddasza

Generalny remont gmachu szkoły: wymiana instalacji elektrycznej, grzewczej i wodociągowej, montaż nowej stolarki okiennej i drzwiowej, adaptacja strychu na nowoczesne sale lekcyjne oraz kompleksowe ocieplenie budynku.

Nowoczesna baza dydaktyczna
2017–2019

Powrót do struktury ośmioletniej Szkoły Podstawowej

Wdrożenie ogólnopolskiej reformy edukacji, stopniowe wygaszanie gimnazjum i powrót do historycznej, dumnej nazwy: Szkoła Podstawowa im. Bolesława Chrobrego w Niemczy. W czerwcu 2019 roku mury szkoły opuścił ostatni rocznik gimnazjalistów.

Współczesność i tożsamość

Dokumenty i Fotografie z Archiwum Szkoły

Unikatowe świadectwa początków polskiej szkoły w Niemczy:

Opracowanie historyczne: mgr Alicja Łysiak — Nauczyciel Szkoły Podstawowej im. Bolesława Chrobrego w Niemczy