Procedura atak z powietrza

PROCEDURA PRZYGOTOWANIA I REAGOWANIA W SZKOLE

PO  OTRZYMANIU KOMUNIKATU O ZAGROŻENIU ATAKIEM Z POWIETRZA

Metryka dokumentu

Nazwa dokumentu	Procedura przygotowania i reagowania w szkole po otrzymaniu komunikatu o zagrożeniu atakiem z powietrza
Właściciel procedury	Dyrektor szkoły
Osoby odpowiedzialne za wdrożenie	Dyrektor, wicedyrektor, wyznaczeni pracownicy, wszyscy nauczyciele i pracownicy szkoły
Data opracowania / aktualizacji	14 październik 2026r.
Data wejścia w życie	14 października 2026r.
Miejsce przechowywania dokumentu	Sekretariat, pokój nauczycielski, szkolna dokumentacja

1. Cel i zakres procedury

1.1. Celem procedury jest ochrona życia i zdrowia uczniów, pracowników szkoły oraz innych osób przebywających na jej terenie w przypadku otrzymania komunikatu o zagrożeniu atakiem
z powietrza, ogłoszenia alarmu lub wystąpienia bezpośrednich skutków takiego zagrożenia.

1.2. Procedura określa sposób alarmowania, podział obowiązków, zasady przemieszczania się do wyznaczonych miejsc schronienia, opiekę nad uczniami, komunikację oraz postępowanie po odwołaniu alarmu.

1.3. Procedurę stosuje się do wszystkich uczniów, pracowników, osób współpracujących ze szkołą i gości przebywających na terenie placówki.

2. Podstawa opracowania

• aktualne komunikaty, wytyczne i materiały Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji (MSWiA), Rządowego Centrum Bezpieczeństwa (RCB), Państwowej Straży Pożarnej (PSP) oraz właściwych organów ochrony ludności i obrony cywilnej;
• obowiązujące przepisy prawa dotyczące zarządzania kryzysowego, ochrony ludności, ochrony przeciwpożarowej, bezpieczeństwa i higieny w szkołach oraz organizacji pracy placówki;
• statut szkoły, instrukcja bezpieczeństwa pożarowego, plan ewakuacji i inne obowiązujące
  w szkole dokumenty bezpieczeństwa — w zakresie, w jakim mają zastosowanie.

3. Definicje i zasady ogólne

• Komunikat o zagrożeniu z powietrza — oficjalna informacja przekazana przez właściwe służby lub organy, w tym za pośrednictwem Alertu RCB, mediów publicznych lub innych wskazanych kanałów.
• Alarm — sygnał lub komunikat ogłoszony przez uprawnione organy albo uruchomiony zgodnie
  z lokalnymi zasadami ostrzegania.
• Miejsce schronienia — wcześniej rozpoznane i wskazane miejsce, którego przydatność została oceniona przez osoby lub służby posiadające odpowiednie kompetencje.
• Zasada nadrzędna — życie i zdrowie mają pierwszeństwo przed mieniem, dokumentami
  i wyposażeniem. Nie wolno podejmować działań wymagających narażenia siebie lub innych.

W każdym przypadku należy stosować się do aktualnych komunikatów i poleceń właściwych służb.
Nie należy samodzielnie interpretować niejednoznacznych sygnałów ani rozpowszechniać niezweryfikowanych informacji.

4. Odpowiedzialność i podział zadań

Osoba / funkcja	Zakres odpowiedzialności
Dyrektor szkoły lub osoba zastępująca	Uruchamia procedurę; wyznacza osobę koordynującą, jeśli sam nie może; zapewnia dostęp do aktualnych komunikatów; koordynuje działania w granicach swoich kompetencji; kontaktuje się z organem prowadzącym i służbami; organizuje komunikację z rodzicami; decyduje o wznowieniu zajęć wyłącznie po potwierdzeniu bezpieczeństwa i zgodnie z poleceniami właściwych organów.
Wicedyrektor / koordynator bezpieczeństwa	Wspiera dyrektora, monitoruje wykonanie zadań, zbiera meldunki od nauczycieli, prowadzi zbiorczą informację o stanie grup  i zgłasza braki lub osoby wymagające pomocy.
Nauczyciele prowadzący zajęcia	Przerywają zajęcia, przekazują krótkie polecenia, sprawują opiekę nad klasą, prowadzą uczniów zgodnie z ustaloną trasą, sprawdzają obecność po dotarciu do miejsca schronienia i zgłaszają niezgodności. Nie pozostawiają grupy bez opieki, chyba że bezpośrednie zagrożenie wymaga natychmiastowego działania dla ochrony życia.
Nauczyciele dyżurujący	Pomagają w bezpiecznym przemieszczaniu się, kierują ruchem w wyznaczonych punktach i zapobiegają powstawaniu tłoku, o ile jest to bezpieczne.
Sekretariat / osoba ds. komunikacji	Zapisuje czas otrzymania komunikatu i podjęte działania, przekazuje zatwierdzone informacje, prowadzi rejestr połączeń i meldunków, jeśli warunki na to pozwalają. Nie publikuje informacji niepotwierdzonych.
Pracownicy obsługi i administracji	Wykonują zadania przydzielone w planie szkoły, np. otwarcie wskazanych przejść lub pomoc w kierowaniu osób, wyłącznie jeśli mogą to zrobić bez narażenia. Nie podejmują samodzielnie działań technicznych, które mogłyby zwiększyć ryzyko.
Osoby wyznaczone do wsparcia	Pomagają uczniom z niepełnosprawnościami, ograniczoną mobilnością, trudnościami komunikacyjnymi lub innymi szczególnymi potrzebami zgodnie z indywidualnymi ustaleniami.
Uczniowie	Wykonują polecenia pracowników szkoły i służb, pozostają z grupą, nie wracają po rzeczy i nie opuszczają miejsca schronienia bez polecenia.
Rodzice / opiekunowie	Śledzą oficjalne komunikaty szkoły i służb. Nie przyjeżdżają po dzieci w trakcie alarmu, odbiór odbywa się według komunikatu szkoły po potwierdzeniu bezpieczeństwa.

5. Przygotowanie szkoły przed wystąpieniem zagrożenia

• Dyrektor wyznacza koordynatora procedury oraz osoby zastępujące i przekazuje pracownikom aktualne dane kontaktowe.
• Szkoła sporządza i aktualizuje plan budynku z zaznaczeniem miejsc schronienia, dróg dojścia, przejść, punktów zbiórki po ustaniu zagrożenia oraz miejsc wymagających szczególnej uwagi.
• Przydatność miejsc schronienia i dróg dojścia należy ocenić przed zdarzeniem; nie wolno kierować ludzi do pomieszczeń uszkodzonych, zagrożonych pożarem, zalaniem, awarią instalacji lub bez bezpiecznej możliwości opuszczenia.
• Przygotowuje się listy klas i aktualne dane o uczniach wymagających pomocy, z zachowaniem zasad ochrony danych osobowych.
• Ustala się sposób przekazywania informacji: alarm szkolny / komunikat głosowy / telefon / inny system. Należy określić wariant awaryjny na wypadek braku prądu lub łączności.
• Pracownicy zapoznają się z procedurą, a uczniowie otrzymują instrukcje odpowiednie do wieku. Ćwiczenia prowadzi się w sposób bezpieczny, bez wywoływania paniki i zgodnie
  z zaleceniami właściwych organów.
• Szkoła określa zasady pomocy uczniom ze szczególnymi potrzebami, w tym sposób przemieszczania, osobę wspierającą.
• Wyznacza się miejsce przechowywania apteczek, latarki, podstawowych materiałów pomocniczych, list obecności.

6. Instrukcja alarmowania i uruchamiania procedury

6.1. Źródła informacji

• oficjalne komunikaty właściwych organów i służb, w tym Alert RCB;
• sygnały alarmowe przekazywane przez uprawnione systemy ostrzegania;
• informacja od Policji, Państwowej Straży Pożarnej, centrum zarządzania kryzysowego lub innych uprawnionych służb;
• wiarygodna informacja o bezpośrednim zagrożeniu, którą należy niezwłocznie przekazać dyrektorowi i służbom.

6.2. Po otrzymaniu komunikatu pracownik, który go odebrał, niezwłocznie informuje dyrektora lub osobę zastępującą. Jeżeli istnieje bezpośrednie zagrożenie życia albo potrzebna jest interwencja ratownicza, należy dzwonić pod numer 112, gdy można to zrobić bezpiecznie.

6.3. Dyrektor lub osoba zastępująca uruchamia szkolny sposób alarmowania: 10 krótkich dzwonków lub w przypadku braku prądu dzwonkiem ręcznym z jednoczesnym komunikatem głosowym.

6.4. Treść komunikatu szkolnego powinna być krótka, spokojna i jednoznaczna, np.:

„Uwaga. Otrzymaliśmy komunikat o zagrożeniu z powietrza. Proszę przerwać zajęcia
i wykonać polecenia nauczyciela. Nauczyciele prowadzą uczniów do wyznaczonego miejsca zgodnie z procedurą. Nie opuszczamy grupy. Czekamy na dalsze informacje.”

6.5. W przypadku, gdy polecenia właściwych służb są inne niż ogólna instrukcja szkolna, należy stosować się do poleceń służb i przekazać je pracownikom oraz uczniom w możliwie bezpieczny sposób.

7. Postępowanie po ogłoszeniu alarmu

1. Nauczyciel przerywa zajęcia i przekazuje uczniom polecenia spokojnym, zrozumiałym językiem.
2. Jeżeli zgodnie z aktualnym komunikatem i planem szkoły należy pozostać w budynku, nauczyciel prowadzi klasę do wcześniej wyznaczonego miejsca schronienia najbezpieczniejszą dostępną trasą. Nie kieruje grupy na zewnątrz bez uzasadnionej potrzeby lub polecenia służb.
3. Jeżeli bezpośrednie zagrożenie, pożar, uszkodzenie budynku lub polecenie służb wymaga opuszczenia pomieszczenia, należy skorzystać z bezpiecznej drogi wskazanej w planie ewakuacyjnym lub przez stosowne służby.
4. Należy unikać okien, przeszkleń, ścian zewnętrznych i przedmiotów, które mogą spaść. Wybór miejsca schronienia musi wynikać z wcześniej ocenionego planu i aktualnych warunków.
5. Nie wolno wracać do sal po plecaki ani inne przedmioty. Należy poruszać się bez biegania i nie powodować tłoku.
6. Po dotarciu do miejsca schronienia nauczyciel sprawdza obecność z listą, zapisuje osoby nieobecne lub wymagające pomocy i przekazuje meldunek koordynatorowi.
7. Jeżeli brakuje ucznia lub pracownika, należy niezwłocznie przekazać tę informację dyrektorowi / służbom. Nie podejmuje się samodzielnych poszukiwań w strefie zagrożenia.
8. Uczniowie pozostają pod opieką nauczyciela. Należy ograniczyć hałas i korzystanie
   z telefonów do sytuacji koniecznych. Nie publikuje się lokalizacji osób ukrywających się ani niepotwierdzonych informacji.

1. Pracownicy nie wykonują zadań technicznych, nie zamykają przejść ani nie odcinają mediów, jeżeli wymagałoby to wejścia w strefę zagrożenia lub mogłoby utrudnić działania służb.

8. Zasady wyboru miejsca schronienia

8.1. Podstawowym rozwiązaniem jest korzystanie z miejsca wcześniej wskazanego i ocenionego jako odpowiednie przez kompetentne osoby lub właściwe służby.

8.2. Jeżeli nie można dotrzeć do wyznaczonego miejsca, należy kierować się aktualnymi instrukcjami służb. Co do zasady w nieuszkodzonym budynku należy szukać pomieszczenia możliwie wewnętrznego, z dala od okien i ścian zewnętrznych, z solidnymi przegrodami między osobami a przestrzenią zewnętrzną.

8.3. Nie należy automatycznie uznawać każdego miejsca lub korytarza za bezpieczne. Nie wolno kierować osób do miejsc z oznakami uszkodzeń konstrukcyjnych, zagrożeniem pożarowym, zalaniem, niebezpiecznymi instalacjami lub bez bezpiecznej możliwości opuszczenia.

8.4. W razie wątpliwości należy stosować się do wskazań służb i wybrać rozwiązanie minimalizujące narażenie, nie podejmując ryzykownego przemieszczania się na otwartej przestrzeni.

9. Szczególne potrzeby i sytuacje medyczne

• Uczniowie z ograniczoną mobilnością, niepełnosprawnościami lub innymi potrzebami otrzymują wsparcie od wcześniej wyznaczonych osób.
• W razie objawów choroby, urazu lub silnego stresu nauczyciel informuje koordynatora i w razie potrzeby wzywa pomoc medyczną pod numerem 112.
• Pierwszej pomocy udziela się, gdy jest to bezpieczne, w granicach posiadanych umiejętności
  i zgodnie z instrukcjami dyspozytora.
• Nie wolno narażać innych uczniów ani pracowników przez samodzielne wejście do strefy zagrożenia w celu udzielenia pomocy.

10. Komunikacja z rodzicami i opiekunami

• Komunikaty do rodziców przekazuje wyłącznie dyrektor lub osoba upoważniona, za pomocą uzgodnionego sposobu.
• Informacja powinna zawierać potwierdzone fakty, ogólne zalecenia oraz wskazanie, gdzie będą publikowane dalsze komunikaty.
• Rodzice nie powinni samodzielnie przyjeżdżać do szkoły ani próbować odbierać dzieci
  w trakcie alarmu, jeśli zwiększa to zagrożenie lub utrudnia dojazd służbom. Odbiór następuje zgodnie z późniejszym komunikatem szkoły i po potwierdzeniu bezpieczeństwa.
• Nie przekazuje się publicznie list uczniów, danych wrażliwych ani szczegółów lokalizacji osób schronionych.

11. Postępowanie po odwołaniu alarmu

1. Za odwołanie alarmu lub zakończenie działań uznaje się wiarygodny komunikat właściwych organów lub służb, przekazany oficjalnym kanałem.
2. Nauczyciel nie opuszcza miejsca schronienia z klasą, dopóki nie otrzyma dalszych instrukcji.
3. Po uzyskaniu informacji o ustaniu zagrożenia dyrektor lub osoba zastępująca ocenia dalsze działania z uwzględnieniem komunikatów służb i stanu budynku.
4. Przed powrotem do sal lub wznowieniem zajęć należy potwierdzić, że jest to bezpieczne.
   W razie uszkodzeń, zapachu gazu, dymu, zalania lub innych niepokojących oznak należy nie wchodzić do zagrożonej strefy i powiadomić służby.
5. Dyrektor ustala sposób poinformowania rodziców, ewentualnego odbioru uczniów i organizacji dalszej pracy szkoły.
6. Po zdarzeniu należy sporządzić notatkę służbową, odnotować czas komunikatów, wykonane działania, zgłoszone problemy i wnioski do aktualizacji procedury.

12. Dokumentowanie i przegląd procedury

12.1. Dokumentację zdarzenia prowadzi dyrektor lub wyznaczony pracownik w zakresie możliwym i bezpiecznym. Dokumentacja obejmuje co najmniej: czas otrzymania komunikatu, czas uruchomienia alarmowania, miejsce przebywania grup, zgłoszenia o brakujących lub poszkodowanych osobach, kontakt ze służbami oraz decyzje dotyczące wznowienia zajęć.

12.2. Procedurę przegląda się co najmniej raz w roku szkolnym oraz po zmianie organizacji budynku, zmianie wyznaczonych miejsc schronienia, zmianie wytycznych lub po zdarzeniu/ćwiczeniu ujawniającym potrzebę poprawy.

12.3. Z treścią procedury zapoznaje się pracowników, a uczniom przekazuje się instrukcje adekwatne do wieku i możliwości. Fakt zapoznania pracowników potwierdza się podpisem na liście.

13. Załączniki

• Załącznik nr 1 — karta danych lokalnych i organizacji alarmowania.
• Załącznik nr 2 — wzór meldunku nauczyciela po dotarciu do miejsca schronienia.
• Załącznik nr 3 — potwierdzenie zapoznania pracowników z procedurą.

ZAŁĄCZNIK NR 1.

KARTA DANYCH LOKALNYCH

Kartę należy aktualizować po każdej zmianie.

Pełna nazwa szkoły	Szkoła Podstawowa im. Bolesława Chrobrego w Niemczy
Adres i telefon szkoły	28-230 Niemcza, B. Chrobrego 25, Tel. 8 376 179
Dyrektor / osoba zastępująca	Kuźmińska Anna, Kraczkowska Wioletta
Koordynator procedury / telefon służbowy	Prokop Jan, Korczyński Tadeusz
Sposób ogłoszenia alarmu wewnątrz szkoły	10 krótkich dzwonków,
Awaryjny sposób alarmowania	Dzwonki ręczne, komunikat słowny
Oficjalny sposób komunikacji z rodzicami	Poprzez grupę rodziców
Wyznaczone miejsca schronienia	Korytarz na parterze, korytarz i przylegająca do niego stołówka, biblioteka, korytarzyk przy sali gimnastycznej
Trasy dojścia i osoby kierujące ruchem	Klasy z pawilonu – korytarzy przy sali gimnastycznej, korytarz na parterze, klasy z I i II piętra korytarz w suterynie i stołówka, pozostali korytarz na parterze
Miejsce zbiorczej kontroli obecności / meldowania	Korytarz na parterze. Meldunek składają wychowawcy / opiekunowie klasy dyrektorowi szkoły
Osoby wyznaczone do wsparcia uczniów ze szczególnymi potrzebami	Nauczyciele wspomagający, psycholog i pedagog szkolny

Miejsce przechowywania list klas i planów	Sekretariat szkolny
Uzgodnienia z organem prowadzącym / służbami — data i zakres	Przedstawiono organowi prowadzącemu w dniu ……..

ZAŁĄCZNIK NR 2.

WZÓR MELDUNKU NAUCZYCIELA

Data i godzina: ………………………………………………………………………………………………….

Imię i nazwisko nauczyciela: ……………………………………………………………………………….

Klasa / grupa: …………………………………………………………………………………………………….

Miejsce schronienia: …………………………………………………………………………………………….

Liczba uczniów według listy: ………………..  Liczba obecnych: ………………..

Osoby nieobecne / wymagające pomocy (podać wyłącznie niezbędne dane):

………………………………………………………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………….

Urazy lub inne pilne potrzeby: ………………………………………………………………………………

Inne istotne informacje: ………………………………………………………………………………………..

Meldunek przekazano (komu / o której): …………………………………………………………………

Podpis nauczyciela: ………………………………………………..

ZAŁĄCZNIK NR 3.

POTWIERDZENIE ZAPOZNANIA PRACOWNIKÓW

Potwierdzam, że zapoznałem/am się z treścią „Procedury przygotowania i reagowania na zagrożenie z powietrza” obowiązującej w [nazwa szkoły] i zobowiązuję się do stosowania jej postanowień.

Lp	Imię i nazwisko	Data i podpis
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
18
20
21
22
23
24
25
26
27
27
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40

ZATWIERDZENIE PROCEDURY

Procedurę wprowadzam do stosowania w Szkole Podstawowej im. Bolesława Chrobrego z dniem 14.10.2026 r.

Miejscowość i data:  Niemcza 14.10.2026r.

………………………………………………………..
Podpis i pieczęć Dyrektora szkoły